P1 Belgesi Başvuru Süreci ve Gerekli Evraklar

15 Mayıs 2025 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan düzenlemeyle birlikte Karayolu Taşıma Yönetmeliği önemli ölçüde değiştirildi. Bu düzenlemeler özellikle kurye işletmeciliği ve servis taşımacılığı alanlarında faaliyet gösteren kişileri ve kurumları doğrudan ilgilendiriyor. “Dağıtım işletmeciliği” kavramının yerine “kurye işletmeciliği” tanımının gelmesiyle birlikte bu alanda faaliyet gösteren firmalar kurye işletmecisi olarak nitelenecek. Peki, P1 belgesi nedir ve nasıl alınır?

Bu haftaki makalemizde “P1 belgesi nedir?” sorusunun cevabıyla birlikte P1 belgesi alma şartlarını ve belge türleri arasındaki farkları ele aldık.

P1 Belgesi Nedir?

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından sağlanan P1 belgesi ya da P1 yetki belgesi, kurye işletmeciliği yapmak isteyen kişi veya şirketlerin alması gereken bir belgedir. Bu belge, kurye gönderilerinin şehir içinde ya da komşu ilçeler arasında taşınmasına imkan tanır. Kurye gönderileri en fazla 30 kg ağırlığında veya 300 desimetreküp hacmindeki eşyaları ifade eder. Bu eşyalar paketlenmeden doğrudan ve hızlı şekilde alıcıya ulaştırılabilir.

P1 Belgesi Alma Şartları Nelerdir?

P1 yetki belgesini bireysel kuryelerin alması gerektiğine dair bir bilgi dolaşıyor olsa da bu bilginin gerçekliği bulunmaz. Çünkü P1 yetki belgesi ancak belirli şartları yerine getiren işletmeler tarafından alınabilir. Bu şartlar şunlardır:

En az 5 adet özmal (şirket üzerine kayıtlı) motorlu taşıta (motosiklet, kamyonet veya otomobil) sahip olmak,
En az 100.000 TL sermaye göstermek.

Ayrıca mikro işletmeler için bazı başvuru kolaylıkları sağlanıyor. Örneğin en fazla 3 araçla kurye işi yapacak olan işletmeler için araç ve sermaye şartı aranmıyor. Belge ücretlerinde de yüzde 85’lik bir indirim uygulanıyor. Bu teşvikler sayesinde küçük işletmelerin sistemde daha kolay dahil olması hedefleniyor.

P1 Belgesi Sahiplerinin Yükümlülükleri Neler?

P1 belgesi alan ve kurye faaliyetlerine başlayan işletmelerin yükümlülüklerinde de bazı düzenlemeler yapıldı. Söz konusu düzenlemeler sonrası P1 yetki belgesine sahip olan işletmelerin sahip olduğu yükümlülükler şunlar:

Çalışan her kurye, kurye listesine dahil edilmelidir.
Teslim edilemeyecek adreslere gönderi kabul edilemez.
Kurye gönderileri makul sürede alıcıya ulaştırılmalıdır.
Teslimat yapılmasının mümkün olmadığı durumlarda gönderi aynı sürede göndericiye iade edilmelidir.
Bozulabilir ürünlerde uygun taşıma koşulları sağlanmalıdır.
Motosikletli kuryeler için kask ve reflektif yelek zorunludur. Ayrıca üzerindeki “KURYE” ibaresi ve şirketin U-Net numarası bulunmalıdır.

Bu yükümlülükleri yerine getirmeyen işletmeler cezai yaptırımlarla karşı karşıya kalabilir ve P1 yetki belgeleri iptal edilebilir.

p1-yetki-belgesi-nedir-nasil-alinir

P1 ve P2 Yetki Belgeleri Arasındaki Farklar Nelerdir?

“P1 belgesi nedir?” sorusunun cevabı genellikle küçük ve şehir içinde taşımacılık yapmak isteyen firmalar için gerekli. Oysa P2 yetki belgesi ile bilgilerse daha çok şehirler arası taşımacılık yapmak isteyen büyük işletmeleri ilgilendiriyor. Bu iki belge türü arasındaki belirgin farklar ise aşağıdaki gibi bir tabloda gösterilebilir:

P1 Belgesi	P2 Belgesi
Yalnızca şehir içi veya komşu ilçeler arasında kurye taşımacılığı.	Bir veya birden fazla ilde geniş alanlı kurye taşımacılığı.
Daha çok yerel ve küçük ölçekli kurye işletmeleri.	Bölgesel veya ulusal ölçekte faaliyet göstermek isteyen firmalar.
En az 5 adet özmal taşıt. (Motosiklet, otomobil veya kamyonet)	En az 30 adet özmal taşıt.
En az 100.000 TL sermaye.	En az 500.000 TL sermaye.
En fazla 3 taşıtla başvurulması durumunda taşıt ve sermaye şartı yok. Belge ücretlerinde %85 indirim mevcut.	Özel indirim ya da muafiyet bulunmuyor.
Motosiklet ya da moped yaşı en fazla 10 (geçiş süreciyle 15’e kadar uzayabilir), kamyonet yaşı en fazla 20 olmalıdır.	P1 belgesiyle aynı.
Sözleşmeli kamyonet ya da otomobil ilavesi yapılamaz.	Sözleşmesi otomobil ilavesi yapılamaz. Ancak P2 belgeleri özmal taşıt sayısının 10 katı kadar sözleşmeli taşıt ilave edebilir.
En fazla 3 taşıtla faaliyet gösteren firmalarda asgari kapasite hesabı yapılmaz.	Tam kapasite hesabı yapılır.
P1 kapasite hesabına finansal ya da uzun süreli kiralama yoluyla alınan taşıtlar dahil edilebilir.	P2 belgesi için böyle bir kolaylık yoktur.
6 ay veya daha uzun süreli kadın şoför istihdamı yapılması halinde; taşıt ilavesinde %95 indirim ve belge yenilemede +3 ay süre kolaylığı sağlanır.	Aynı teşvik geçerlidir.
Kurye isimleri kurye listesine kaydedilmelidir. Bu kurala uyulmaması halinde uyarı cezası verilir.	Aynı yükümlülük geçerlidir.
“KURYE” yazısı ve U-Net numarası hem kaskta hem reflektif yelekte görünür olmalıdır.	Aynı yükümlülük geçerlidir.
Mevcut P1 belgeleri otomatik M1 belgesine dönüştürülebilir.	Aynı durum geçerlidir.

Buraya kadar P1 belgesi nedir” ve diğer belge türleriyle arasındaki farklar nelerdir gibi sorulara yanıt verdiğimizi düşünüyoruz. Şimdi gelin, P1 belgesi ile ilgili diğer merak edilenlere bakalım.

P1 Yetki Belgesi Geçerlilik Süresi Ne Kadar?

P1 yetki belgelerinde geçerlilik süresi 5 yıldır. Bu süre dolmadan önce belgelerin yenilenmesi gerekir. Eğer işletmeler toplam taşıt sayısının %10’u kadar kadın şoförü 1 yıl boyunca aralıksız çalıştırmışsa, yetki belgesinin yenilenmesi için 3 ay ek süre tanınır. Ancak bu ek süre, her belge yenileme dönemi için en fazla 6 ay olabilir.

Yapılan değişikliklerle birlikte P1 yetki belgesinin M1 yetki belgesine geçişi sürecinde ekstra bir ücret alınmayacaktır. Belge geçişlerinde geçerlilik tarihiyse aynen korunacaktır. P1 taşıt belgesine eklenecek motosiklet ve mopedler için yaş sınırı 10 yıldan 15 yıla kadar uzatılabilir. Bu esneklik yalnızca ilk yenileme sürecine kadar geçerlidir.

P1 yetki belgesi başvurusu ve kurye taşımacılığı faaliyetlerinin muhasebeleştirilmesi sürecinde yapılan hatalar maddi olarak zarar görmenize neden olabilecek sorunlar yaratabilir. Bu nedenle bu süreçlerin alanında uzman mali müşavir ekipleriyle yürütülmesi gerekir. Siz de P1 belgesi nedir sorusuna kapsamlı yanıt almak ve muhasebe süreçlerinde profesyonel destekten yararlanmak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Birden fazla şube açılabilir mi?

Hayır. P1 yetki belgesi bulunan firmalar yalnızca merkezi adreslerinin bulunduğu il sınırları içinde şube açabilir. Başka illerde ya da aynı ildeki farklı bir adreste faaliyet göstermek isteyen firmaların yetki belgesine bu adresler de işlenmiş olmalı.

Kullanılan taşıtlar özmal olmak zorunda mı?

Evet. P1 belgesi için gerekli taşıtların özmal olması gerekir. Ancak finansal ya da uzun süreli kiralamalar sonucu temin edilen araçlar kapasite hesabına dahil edilebilir.

Taşınabilecek ürünlerde bir sınırlama var mı?

Evet. P1 belgesiyle taşınabilecek ürünler en fazla 30 kilogram ağırlığında ve en fazla 300 desimetreküp hacminde olmalıdır. Ayrıca paketleme yapılmadan taşınabilecek şekilde olmalıdır. Satışı yasaklanmış, sevkiyatı suç unsuru taşıyan mallar kesinlikle taşınamaz.

Taşıma süresi taahhüdü vermek zorunlu mu?

Hayır. Göndericiyle ayrı bir sözleşme yapılmadığı sürece taşıma süresi taahhüdünde bulunmak zorunlu değildir. Ancak gönderilerin tamamının makul süre içinde teslim edilmesi gerekir.

U-ETDS sistemine kayıt zorunlu mu?

Evet. P1 yetki belgesi alan işletmeler taşıma işlemlerini Ulaştırma Elektronik Takip ve Denetim Sistemi üzerinden kayıt altına almakla yükümlüdür.

Tarih: 14.07.2025

Kaynak:

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı - 15 Mayıs 2025 tarih ve 32901 sayılı Resmi Gazete - Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik

UYARI: Bu yazıda yer alan bilgiler sadece genel bilgilendirme amaçlıdır. Profesyonel olarak herhangi bir hizmet ya da tavsiye sunmayı amaçlamaz. Şirketiniz için ve bireysel olarak karar almadan önce mutlaka profesyonel bir uzmana danışın.

SMMM Burak Bayraktar bu yazıda yer alan bilgilerin kullanılması sonucunda oluşacak zararlardan sorumlu değildir. Bu İnternet Sitesi'ndeki makale ve yazılar, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Burak Bayraktar'a aittir. Kaynak gösterilmeden kullanılamaz.

P1 Belgesi Nedir? Kimler Alır? Kuryeler İçin 2025 Rehberi